Header Ads Widget

Responsive Advertisement

ЁЯПЫ️ UPSC Exam рдХ्рдпा рд╣ै? рдХैрд╕े рдмрдиें IAS, IPS, IFS рдЕрдзिрдХाрд░ी – рдЬाрдиिрдП рдкूрд░ी рдЬाрдирдХाрд░ी: рдпोрдЧ्рдпрддा, рд╕िрд▓ेрдмрд╕, рдЪрдпрди рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдФрд░ рдЯॉрдкрд░्рд╕ рдХी рддैрдпाрд░ी рд░рдгрдиीрддि!



ЁЯПЫ️ UPSC Exam рдХ्рдпा рд╣ै? рдХैрд╕े рдмрдиें IAS, IPS, IFS рдЕрдзिрдХाрд░ी – рдЬाрдиिрдП рдкूрд░ी рдЬाрдирдХाрд░ी: рдпोрдЧ्рдпрддा, рд╕िрд▓ेрдмрд╕, рдЪрдпрди рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдФрд░ рдЯॉрдкрд░्рд╕ рдХी рддैрдпाрд░ी рд░рдгрдиीрддि!


ЁЯФ╖ UPSC EXAM рдХ्рдпा рд╣ै?

UPSC (Union Public Service Commission) рднाрд░рдд рд╕рд░рдХाрд░ рдХा рдПрдХ рд╕ंрд╡ैрдзाрдиिрдХ рдиिрдХाрдп рд╣ै, рдЬो рджेрд╢ рдХी рд╕рдмрд╕े рдк्рд░рддिрд╖्рдаिрдд рдФрд░ рдХрдаिрди рдкрд░ीрдХ्рд╖ाрдУं рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХрд░рддा рд╣ै।
рдЗрд╕рдХा рд╕рдмрд╕े рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдПрдЧ्рдЬाрдо рд╣ै — CSE (Civil Services Examination), рдЬिрд╕े рдЖрдо рднाрд╖ा рдоें IAS Exam рднी рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै।

ЁЯза рдЗрд╕ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рдЬ़рд░िрдП рдЙрдо्рдоीрджрд╡ाрд░ों рдХो IAS (Indian Administrative Service), IPS (Indian Police Service), IFS (Indian Foreign Service) рдФрд░ рдЕрди्рдп 24 рдХेंрдж्рд░ीрдп рд╕ेрд╡ाрдУं рдоें рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै।


ЁЯОп UPSC CSE рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рдЙрдж्рджेрд╢्рдп

  • рднाрд░рдд рдХो рдХुрд╢рд▓, рдИрдоाрдирджाрд░ рдФрд░ рдиीрддिрдкрд░рдХ рд╕िрд╡िрд▓ рд╕ेрд╡рдХ рджेрдиा
  • рд▓ोрдХрддंрдд्рд░ рдХी рдк्рд░рд╢ाрд╕рдиिрдХ рд░ीрдв़ рдХो рдордЬрдмूрдд рдХрд░рдиा
  • рдиीрддि рдиिрд░्рдоाрдг рдФрд░ рдХ्рд░िрдпाрди्рд╡рдпрди рдоें рдпोрдЧ्рдп рдк्рд░рддिрднाрдУं рдХो рд▓ाрдиा

ЁЯУЛ UPSC рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рдЪрд░рдг (Stages of UPSC Exam)

рдЪрд░рдг рдиाрдо рдк्рд░рдХाрд░
1️⃣ рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (Prelims) рд╡рд╕्рддुрдиिрд╖्рда (Objective)
2️⃣ рдоुрдЦ्рдп рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (Mains) рд╡рд░्рдгрдиाрдд्рдордХ (Descriptive)
3️⃣ рд╕ाрдХ्рд╖ाрдд्рдХाрд░ (Interview) рдкрд░्рд╕рдиैрд▓िрдЯी рдЯेрд╕्рдЯ

ЁЯУЭ UPSC Prelims Exam Pattern

рдкेрдкрд░ рд╡िрд╖рдп рдЕंрдХ рд╕рдордп
Paper I рд╕ाрдоाрди्рдп рдЕрдз्рдпрдпрди (GS) 200 2 рдШंрдЯे
Paper II CSAT (Abhivriti) 200 2 рдШंрдЯे

Prelims рдХेрд╡рд▓ рдХ्рд╡ाрд▓िрдлाрдЗंрдЧ рд╣ै – рдоेрд░िрдЯ рдирд╣ीं рдмрдирддी
✅ CSAT рдоें рдкाрд╕ рд╣ोрдиा рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп рд╣ै (33%)
✅ рдиेрдЧेрдЯिрд╡ рдоाрд░्рдХिंрдЧ рд▓ाрдЧू рд╣ै: -1/3 рдЕंрдХ


ЁЯУШ UPSC Mains Exam Pattern

рдкेрдкрд░ рд╡िрд╖рдп рдЕंрдХ
Paper A рднाрд░рддीрдп рднाрд╖ा (рд╣िंрджी рдпा рдЕрди्рдп) 300 (Qualifying)
Paper B рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी 300 (Qualifying)
Essay рдиिрдмंрдз рд▓ेрдЦрди 250
GS I рдЗрддिрд╣ाрд╕, рднूрдЧोрд▓, рд╕рдоाрдЬ 250
GS II рд╕ंрд╡िрдзाрди, рд╢ाрд╕рди 250
GS III рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा, рдЯेрдХ्рдиोрд▓ॉрдЬी, рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг 250
GS IV рдиैрддिрдХрддा, рд╕рдд्рдпрдиिрд╖्рдаा 250
Optional Paper I рд╡ैрдХрд▓्рдкिрдХ рд╡िрд╖рдп 250
Optional Paper II рд╡ैрдХрд▓्рдкिрдХ рд╡िрд╖рдп 250

ЁЯСЙ Total Mains (Merit): 1750 рдЕंрдХ
ЁЯСЙ Interview (Personality Test): 275 рдЕंрдХ
ЁЯСЙ Grand Total = 2025 рдЕंрдХ


ЁЯУЪ UPSC CSE рдХे рд▓िрдП рдпोрдЧ्рдпрддा (Eligibility)

рдШрдЯрдХ рд╡िрд╡рд░рдг
рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдпрддा рднाрд░рддीрдп
рдЖрдпु рд╕ीрдоा 21–32 рд╡рд░्рд╖ (UR), OBC рдХो 3 рд╡рд░्рд╖ рдФрд░ SC/ST рдХो 5 рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЫूрдЯ
рд╢ैрдХ्рд╖рдгिрдХ рдпोрдЧ्рдпрддा рдХिрд╕ी рднी рд╡िрд╖рдп рдоें рд╕्рдиाрддрдХ (Bachelor’s degree)
рдк्рд░рдпाрд╕ों рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा Gen: 6, OBC: 9, SC/ST: Unlimited (Age-limit рддрдХ)

ЁЯзС‍ЁЯТ╝ UPSC рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдоिрд▓рдиे рд╡ाрд▓ी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╕ेрд╡ाрдПँ (Top Services via UPSC)

рд╕ेрд╡ा рдлुрд▓ рдлॉрд░्рдо
IAS Indian Administrative Service
IPS Indian Police Service
IFS Indian Foreign Service
IRS Indian Revenue Service
IAAS Indian Audit & Accounts Service
IDAS Indian Defence Accounts Service
... рдФрд░ рдХुрд▓ рдоिрд▓ाрдХрд░ 24 рд╕ेрд╡ाрдПं

ЁЯУИ UPSC Syllabus Highlights

ЁЯФ╣ Prelims (GS):

  • рдХрд░ंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕
  • рдЗрддिрд╣ाрд╕, рднूрдЧोрд▓
  • рд╕ंрд╡िрдзाрди
  • рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг
  • рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдПрд╡ं рдЯेрдХ्рдиोрд▓ॉрдЬी
  • рдЖрд░्рдеिрдХ рд╡िрдХाрд╕

ЁЯФ╣ Mains:

  • рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдгाрдд्рдордХ рдЙрдд्рддрд░ рд▓ेрдЦрди
  • рдиिрдмंрдз, рдХेрд╕ рд╕्рдЯрдбी, рдк्рд░рд╢ाрд╕рдиिрдХ рджृрд╖्рдЯिрдХोрдг
  • рдСрдк्рд╢рдирд▓ рд╡िрд╖рдпों рдХी рдЧрд╣рди рддैрдпाрд░ी (рдЬैрд╕े – Sociology, PSIR, Geography, History etc.)

ЁЯУ▓ UPSC рдХी рддैрдпाрд░ी рдХैрд╕े рдХрд░ें?

ЁЯзн рд╢ुрд░ुрдЖрддी рдоाрд░्рдЧ:

  • NCERT рдХрдХ्рд╖ा 6–12 рдкрдв़ें (рдЗрддिрд╣ाрд╕, рднूрдЧोрд▓, рд░ाрдЬрдиीрддि, рд╡िрдЬ्рдЮाрди)
  • рдХрд░ंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕: The Hindu / Indian Express
  • Government Reports: ARC, NITI Aayog, Budget, Economic Survey
  • рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ рдХे рдк्рд░рд╢्рди рд╣рд▓ рдХрд░ें (PYQ)

ЁЯза Best Books:

  • Laxmikant – Polity
  • Spectrum – Modern History
  • GC Leong – Geography
  • Ramesh Singh – Economy
  • Vision IAS, Insights IAS Notes

ЁЯПЖ UPSC рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХी рдХрдаिрдиाрдИ рдХ्рдпों рдЕрдзिрдХ рд╣ै?

  • рдХрд╡рд░ेрдЬ рдмрдб़ा рд╣ै: NCERT рд╕े рд▓ेрдХрд░ рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдмंрдзों рддрдХ
  • рдк्рд░рддिрд╕्рдкрд░्рдзा рддीрд╡्рд░ рд╣ै: рд╣рд░ рд╕ाрд▓ ~10 рд▓ाрдЦ рдлॉрд░्рдо рднрд░рддे рд╣ैं
  • рджीрд░्рдШрдХाрд▓िрдХ рддैрдпाрд░ी: 1.5 – 2 рд╕ाрд▓ рдХी рд▓рдЧрди рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ
  • рдПрдХ्рдЬाрдо рдХी рдкрд░िрдкрдХ्рд╡рддा: рд╕ोрдЪ, рддрд░्рдХ, рд▓ेрдЦрди рдХ्рд╖рдорддा рд╕рдм рдХुрдЫ рдоाँрдЧा рдЬाрддा рд╣ै

ЁЯФЪ рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖

UPSC рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд╕िрд░्рдл рдиौрдХрд░ी рдирд╣ीं, рдПрдХ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдХрд░्рддрд╡्рдп рдиिрднाрдиे рдХा рдоौрдХा рд╣ै।
рдпрд╣ рджेрд╢ рдХी рджिрд╢ा рдФрд░ рджрд╢ा рдХो рдмрджрд▓рдиे рдХा рдк्рд▓ेрдЯрдлॉрд░्рдо рд╣ै।
рдпрджि рдЖрдкрдХे рдкाрд╕ рд╣ै – рджृрд╖्рдЯि (Vision), рдоिрд╢рди (Discipline), рдФрд░ рдЙрдж्рджेрд╢्рдп (Dedication) – рддो рдЖрдк рд╣ी рдЕрдЧрд▓ा IAS, IPS, рдпा IFS рдмрди рд╕рдХрддे рд╣ैं।




рдПрдХ рдЯिрдк्рдкрдгी рднेрдЬें

0 рдЯिрдк्рдкрдгिрдпाँ